Büyük Doğu Dergisi

 Dr. Haluk Nurbaki

Gıda ve Seciye

Gıda ve Seciye

Beslenme metotları milletlerin hayatlarında da mühim tesirler ifade etimiştir. Bir milletin yıllarca devam eden yükselip çalışmalarında, diğer siyasi ve sosyal amillerin yanında beslenme tarzı da şüphesiz büyük rol oynamıştır.

Gıda çeşitleri ve beslenme usulleriyle, şahısların, hatta milletlerin seciye ve hüviyetleri arasında münasebet bulunduğu iddia edilir. Fransız filozoflarında (Savorin) “Lezzetin Felsefesi” isimli bir kitabında bu bahsi adamakıllı incelemiş ve şöyle demiştir. “Bana ne yediğini söyle, senin ne olduğunu haber vereyim!” 1825 tarihine tesadüf eden bu eserden beri birçok âlim bu bahiste tetkikler vücuda getirmişlerdir. İlk […]

 Dr. Haluk Nurbaki

Müminde Beden ve Ruh

Müminde Beden ve Ruh

Beden yapısını böylece en emin şartlar altında bulunduran İslamiyet’in, şimdi, (hormonal) bakımdan faziletini müşehadeye çalışalım.

Şimdi sıra müminin madde ve ruh yapısında: Ruh hekimlerinin ve psikopatalocya mütehassıslarının insan şahsiyeti hakkında koydukları ölçüye göre “Beden yapısı + Hormonal ve Ruhi yapı = Şahsiyet” tir. Göreceğiz ki, İslam akideleri, bu ölçüyü en zengin nispette tatmin etmektedir. 1- Beden yapısı… Vaktiyle “Su” başlıklı yazımızda belirttiğimiz gibi, müminin deveran sistemi tam sıhhatli ve her […]

 Dr. Haluk Nurbaki

İnkâr Psikolocyası ve Dinsizlik Cinneti

İnkâr Psikolocyası ve Dinsizlik Cinneti

Şuur ve şuuraltı âlemleri arasındaki ahengin kaybolduğu birçok akıl hastasında müşahede edilmiştir ki, insanların iç âlemleri, dipsiz bir hafıza ve aksi tesir hazinesini ihtiva etmektedir. Bu müstakil hafıza ve aksi tesir bürosu, tek miskal hayır ve şerri müsamaha etmeksizin defterine kaydeder. İnsan seciyesi böylece işlenirken, hiç farkında olmadan, yaptığı her kötülükten hususi bir çizgi, onun ruh heykelinde iz bırakır.

Ruh hekimliği, Yirminci asrın ikinci rubunda gösterdiği harikulade terakkiler sayesinde, insan nefsinin laboratuar tahlillerini müspet ilim metotlarıyla ortaya koymuştur. Bu metotların başında, daima yeni merhaleler ve ufuklar kazanan (psikanaliz) gelir. Eğer bu usul tam bir mümin eliyle mevzu mevzu tatbik edilecek olsa, bazı şahıslardaki inkâr ruhiyatının ve dinsizlik cinnetinin marazi mahiyeti kolaylıkla tespit edilebilir. Her […]

 Dr. Haluk Nurbaki

Din, Tababet Vesaire

Din, Tababet Vesaire

Üstadımızın «Tedavi ve tesfiyenin muhtelif usulleri» adiyle eskiden Türk Tıp Mecmuasında neşret­tiği ve mealen naklettiğimiz bu hâ­tırasını, gerçekten hem hasta ve hem doktor cephesiyle din ve ta­babet dâvasının en nefis bir örneği telâkki ediyoruz.

Her şeyden evvel, eski bir doktora ait şu hatırayı dinleyiniz; «Ramazanın yaza tesadüf ettiği 1910 yılındaydı. Zeyrekte, cami karşısında merhum ismail arif eczanesine uğradım. Sıcak bir Ramazan gününün öğle vakti… Eczaneden, bir adamın beni beklediğini söylediler. Bekliyen zat, Fatihte Sarigüzel mahallesinde bir adamın hasta olduğunu ve muayenesi için beni davete geldiğini haber verdi. Bir atlı […]

 Dr. Haluk Nurbaki

Verem

Verem

Verem öyle bir illettir ki, tedavisinden evvel, tahaffuzî çareleri başlıca meseleyi teşkil eder.

Beşer tarihinde, öldürücü illetlerin en korkuncu verem, hâlâ bu vasfını muhafaza etmekledir. Tarih bakımından veremi, tâ eski Mısır Mumyalarına kadar tanıyoruz. Şu var ki, bu illet, en eski devirlerde bugünkü kadar kasıp kavurucu değildi. O devirlerde, mikrobu veremininkine çok benziyen cüzam, tahripkârlık noktadan veremden daha ileri bir mevkideydi. Asırlarca insan bünyesi cüzam mikrobile savaşmış ve […]

 Dr. Haluk Nurbaki

Mikroplar Âlemi

Mikroplar Âlemi

Büyüye büyüye, madde ve kemiyet ölçüsiyle, her büyüğü içine alan bir bü­yükler âlemi olduğu gibi; küçüle küçüle her küçüğün içine giren bir küçükler âleminin de mevcudiyetini biliyoruz. Bilhassa bu küçükler âleminin yeni zaman­lar ilmine girmesi, eski ilmi kana­atlerin bir hamlede yıkılmasına sebep olduğu kadar, bundan böyle ilmî müeyyidelerin de mutlaka güvenilir şeyler olmadığı ve ilim­lerin […]

 Dr. Haluk Nurbaki

Cinsiyet

Cinsiyet

Medenî âlem dedikleri Garp ce­miyetlerinde, aslından inhiraf etti­rilmiş bir din gayretiyle Hıristi­yanlık müessesesinin izdivaç etra­fında koyduğu müthiş şartlar, Garpta zina ve ahlâksızlığın te­rakki ve tekâmülünde başlıca saik rolünü oynar.

Kainatın, maddi tezahür planındaki en derin ve girift sırlarından birisi de cinsiyet meselesidir. Erkek ve dişi arasında, birbirini ayırt edici karakter bütünü ve onun icapları diye tarif edilebilecek olan cinsiyet mevzuu, çözülebildiği kadar gide­cek en muğlâk davalardan birisi­dir. Vücuttaki tek kılın bile şu veya bu hususiyet ve vaziyetle, Rabbani bir hikmetten haber verdiği, bu­gün, müsbet […]

 Dr. Haluk Nurbaki

İnsan Kalbindeki Sır

İnsan Kalbindeki Sır

Maddeci mektep, hissin kalble alakasını evvelâ inkâr etti. Sonra, inkârı imkânsız tecelliler karşısında, kalbin ruhi hâdiselerle alâkasını kabul etmekle beraber, bunu (Vagotonik) sinir manzumesine bağlamaya kalktılar. Halbuki, bugün, en ağır kalb hastalıklarında bile, aşk, nefret, ıstırap, ihtiras gibi melekelerin büyük rolü, bir lâboratuvar kat’iyetiyle sabittir.

Tıbbın temel mütefekkirlerinden büyük âlim (Klod Bernar) kalb üzerinde ilk lâboratuvar tecrübelerini yaptığı zaman, taşıdığı cins kafanın haysiyetiyle uygun olarak demiştir ki: «Kalb hakkında bilgimiz çok eksik ve kabadır; halbuki onun bünyesinde, en ince his ve idrak melekelerimize mahfazalık ettiğini gösterecek kadar ince ve girift bir mimari vardır.» Tıb âleminde yepyeni bir ufuk açan bu […]

 Dr. Haluk Nurbaki

Maddeden Aşka

Maddeden Aşka

Ölüm, zamanı gelince vücudun en tabii ihtiyacı olur; ve hücre, bu neticeyi hasretle bekler.

Uzun devirler boyunca insanlık, kâinatın çeşitli hâdiselerini hayran hayran takip etti. Bu azîm meçhuller ülkesinin madde kadrosundan birkaç damla sır, yeni zamanlar çağında, müsbet ilimler vasıtasiyle çözülür gibi oldu. Fakat o asırlarda insanlar, bu sırları dehşetle karşılıyacakları yerde, yine ilimlerinin azlığı sebebiyle garip bir gurur ve nefs itimadı havasına kapıldılar. Müsbet ilimlerle taban tabana zıt […]

 Dr. Haluk Nurbaki

Alkol

Alkol

Münevver Amerikanın on sene bile uzatmaya muvaffak olamadığı büyük cemiyet hizmetini islâmiyet asırlarca yapmış ve bu büyük belâdan nesilleri muhafaza etmiştir.

Alkolün mutlak zehir olduğu herkesçe malûm… Böyleyken, bu mevzuu üzerinde selâhiyetli selahiyetsiz ağızlardan lüzumsuz birtakım münakaşalara yol açılır. Halbuki aşağıda madde madde gösterdiğimiz şekilde, Tıp, bugün alkole dair lâboratuvar hükmünü kati olarak bildirmiştir. Dâvayı, şu üç suale cevap vererek şemalandıralım: 1 — Alkol bir bütün olarak zararlı mıdır? 2 — Alkolün, az da olsa, faydalı […]

 Dr. Haluk Nurbaki

İnsan Beyni ve Ruh

İnsan Beyni ve Ruh

...kabaca beyin dediğimiz bu uzuv üzerindeki dakik çalışmalar, son zamana kadar, tesbiti hüküm bakımından hiçbir sıhhatli netice vermemiştir. Bilhassa sinir ve ruh tebabeti sahalarında derin görüş ayrılıkları husule gelmiş...

İnsanların nebati hayatları dışındaki bütün cevherini, kafatası içine gömülü uzuv bütününe bağlamak tıpta âdettir. Fakat kabaca beyin dediğimiz bu uzuv üzerindeki dakik çalışmalar, son zamana kadar, tesbiti hüküm bakımından hiçbir sıhhatli netice vermemiştir. Bilhassa sinir ve ruh tebabeti sahalarında derin görüş ayrılıkları husule gelmiş, böylece çeşitli tıp ekolleri türemiştir. Kafatası içindeki uzuvlar mecmuasını, vazifelerinin belirtilmesi […]

 Dr. Haluk Nurbaki

Su

Su

Su cilde temas edince o mıntakanın damarlarında, ya ge­nişleme, ya daralma yapar. Bu su­retle ana damarlardaki kan kütlesinde mühim bir değişiklik olur.

Tek damlalık görünüşiyle, muh-teşem girdaplarıyle, korkunç şelâleleriyle ve daha bin bir çeşit tezahürleriyle su, ne büyük bir sırrı fısıldar, durur! Fakat biz, Mevlanâ’nın dediği gibi, İlişlerimizle hemen vardığımız hakikatlere, aklımızla ancak asırlar sonra erişiriz. Bugünkü biolocyanın büyük prensiplerinden biri, kimyevi maddele­rin iki sınıfta mütalaasıdır: Birinci grup kimyevi maddeler, camit mo­leküllerdir ki, her gün dışarıda rastladığımız […]

 Dr. Haluk Nurbaki

Tabiattan Allah’a

Tabiattan Allah’a

Allah, insan biyolocya ve kimyasında öyle tecelli etmiştir ki, onu tetkik eden göz, kör olsa da ebedi aydınlığı görür.

On dokuzuncu Asrın biyolocya bilgisindeki inanışlar, ilmin mücerret tekâmülünde, durdurucu ve köstekleyici bir rol oynamıştır. (Lâmark)ın nazariyesini kendi temayülüne göre tefsir eden (Darven), o Asrın diğer ilim şubelerinde olduğu gibi, biolocyada da maddeciliği ön plâna almak galatını doğurmuştur. Halbuki dış görünüşünün aksine olarak, teselli ve itminanını maddecilikte bulamıyan başlıca ilim şubeleri bilhassa biyolocya, dolayisiyle tıbdır. […]

 Dr. Haluk Nurbaki

Kader Riyaziyesi

Kader Riyaziyesi

Gramofon diskinin üzerindeki iğne gibi kaderimizin nakışlarını nokta nokta terennüm etmekle mükellef oluyoruz.

Müsbet ilimler Yirminci As­rın başından itibaren kuru maddecilikten sıyrılmış, eşyayı, madde ve mâna külçesiyle bir ara­da mütalâa ve müşahede devresine girmiştir. Bu arada, uzun yıllar ilim ka­nunları dışında kalan zaman mefhumu atom sırrını prensip bakımından ilk defa açıklayan (Aynştayn) ın eliyle riyazi kat­iyetlere doğru bir hendese davası mahiyetini almıştır. Malûm­dur ki, insanlar, kâinata yayıl­mış bulunan […]